Dziś i jutro w Lizbonie odbędzie
się fantastyczna impreza dla miłośników fado - Caixa Alfama '15. To już jej trzecia edycja.
Wydawało mi się, że o poprzedniej pisałem całkiem niedawno (tutaj), a tymczasem
minął rok.
Impreza jest okazją do świętowania fado i z fado w samym
sercu Lizbony – w Alfamie, miejscu, z którego fado wyszło do ludzi. Zapowiada
się nie lada uczta muzyczna, bo w ciągu dwóch dni wystąpi aż 40 wybitnych,
mniej lub bardziej znanych Artystów. Żałuję, że nie mogę tam być. Ale może ktoś
z Was się wybierze?Analizując plan koncertów widać, że niestety nie da się być na wszystkich występach. Odbywają się one w różnych miejscach, m.in. na Palco Caixa, w Museu do Fado, Igreja de São Miguel czy Lavadouro de Alfama i ich godziny pokrywają się. Dzisiaj koncerty rozpoczną się o tutaj, z kolei opis miejsc, w których odbędą się występy można znaleźć tutaj. Organizatorem imprezy jest Muzeum Fado, o którym był już na blogu post (tutaj), i które w ten sposób realizuje swoją misję wpisana w statut. Na stronie imprezy znajdziecie też informacje o wszystkich rtystach tegorocznej edycji imprezy - tutaj. Strona ma angielską wersję językową.
19.45 i potrwają prawie do 1.00. Jako ostatnia wystąpi Cuca Roseta. Przed nią wystąpi m.in. Raquel Tavares, Carolina czy Madalena Gil, ale także zespół śpiewaków fado z Coimbry. Jutro występy będą się odbywać w godz. 19.45-1.15. W sobotę usłyszymy m.in. Pedra Moutinho, Gonçalo Salgueiro, Anę Mauricio, Luisa Matosa, Anę Sofię Varelę,Marco Rodriguesa no i Anę Mourę, która zakończy tegoroczną edycję festiwalu. Szczegółowy program znajduje się na stronie imprezy i można go podejrzeć
Poniżej przykłady niektórych Artystów, którzy pojawią się podczas tegorocznej edycji Caixa Alfama:
28 sierpnia na placu przy Teatro Nacional de São Carlos, w ramach Lisboa na Rua (pisałem o tym tutaj) odbył się koncert ciekawej Artystki, o której przed poznaniem programu imprez niewiele wiedziałem. Nazywa się Amélia Muge i w piątkowy sierpniowy wieczór wystąpiła z programem koncertowym pt. Amélia Com Versos de Amália. Koncert miał się rozpocząć o godz. 21.30, na miejscu imprezy zjawiliśmy się jakieś 40 minut przed czasem z nadzieją na jakieś miejsce siedzące, okazało się to jednak niemożliwe, bo wszystkie krzesła (miejsca stojące zresztą też) były już zajęte. Ale całkiem przyjemną miejscówkę udało się jeszcze zdobyć...
Kilka minut po 21.30 na scenie pojawił się dosyć pokaźny zespół muzyków. Oprócz Amélii, która rozpoczęła występ od recytacji jednego z wierszy Amálii Rodrigues, na scenie zasiedli wiolonczelistka Catarina Anacleto, grający na gitarze elektrycznej i akustycznej António Pinto Guitarras, na klarnecie, saksofonie i flecie Daniel Salomé, na perkusji Ivo Costa, a na skrzypcach i mandolinie udzielający się również wokalnie Manuel Maio. Gościnnie wystąpili też António Quintino na gitarze basowej i Carisa Marcelino i na akordeonie. Sama Amélia grała też na gitarze akustycznej i instrumentach perkusyjnych.
Amélia Com Versos de Amália (co można przetłumaczyć Amélia w wersetach Amálii) to sposób na złożenie hołdu Amálii Rodrigues, gatunkowi fado i artystom wykonującym ten gatunek. Dodajmy, że bardzo piękny sposób. Utwory wykonane na koncercie to mniej znane wiersze Amálii Rodrigues, do których muzykę w większości napisała Amélia. Materiał, który pojawił się na koncercie wcześniej ukazał się już na płycie (jest ona dostępna w portugalskim FNAC-u – tutaj).
Był to piękny koncert, zarówno pod względem artystycznym, jak i wizualnym. Klimatu dodawało miejsce – plac, przy którym stoi teatr, do którego z kolei przylegała scena, dodatkowo lekko niespokojny aczkolwiek ciepły wiatr rozwiewający nuty i włosy Artystów, a na ścianie specjalne wizualizacje graficzne. Niektóre utwory wykonane na koncercie ocierały się o fado, inne były folkowymi obrazami przywołującymi portugalską tradycję, w jeszcze innych Artyści jazzowali bez żadnego skrępowania. Dodatkowo mi osobiście Amélia Muge bardzo przypominała głosem i sposobem śpiewania gwiazdę naszej Piwnicy pod Baranami Tamarę Kalinowską, którą zresztą bardzo lubię.
Amélia Muge urodziła się w 1952 r. w Mozambiku, jest portugalską piosenkarką, kompozytorką, instrumentalistką i poetką. Jest cenioną pieśniarką fado i uznaną autorką tekstów. Debiutowała w 1992 r. płytą Múgica. Kolejne albumy to Todos os Dias (1994), nagrany we współpracy z João Afonso i José Mário Branco Maio Maduro Maio (1995), Taco a taco (1998), Novas vos Trago (1998), A Monte (2002), Não Sou Daqui (2007), Uma Autora, 202 Canções (2009), Periplus (2012). W styczniu 2014 r. ukazała się płyta Amélia Com Versos de Amália.
Jej muzyka łączy tradycję z nowoczesnością dużo czerpiąc także z tradycyjnej muzyki afrykańskiej. Artystka dąży do innowacji przy użyciu zarówno nowoczesnych, jak i tradycyjnych instrumentów muzycznych. Charakterystyczne dla twórczości Amélii są jej piękne teksty, zrozumiałe niestety tylko dla tych, którzy znają język portugalski. Są to przede wszystkim jej własne teksty, ale także znanych portugalskich poetów, m.in. Fernanda Pessoi czy Grabato Diasa, a w przypadku ostatniej płyty sięgnęła po mniej znaną poezję Amálii Rodrigues. Amélia jest też m.in. autorką przebojów innych artystów, m.in. utworu O Fado da Procura – jednego z największych przebojów z płyty Any Moury Para Além da Saudade.
Zapraszam do posłuchania próbki twórczości Amélii oraz do galerii zdjęć z koncertu.