Carlos do Carmo

Zdjęcie pochodzi ze strony Artysty na Facebooku (tutaj)

O Carlosie do Carmo pisałem już tutaj, dziś jednak jest kolejna okazja, bo Artysta obchodzi dziś urodziny. Urodził się w 1939 roku w Lizbonie, a jego matką była słynna śpiewaczka fado Lucillia do Carmo.

W tym roku Artysta obchodzi 50-lecie działalności artystycznej, odebrał też nagrodę Grammy za całokształt twórczości. Jest jednym z najważniejszych twórców fado w historii tego gatunku, jednocześnie jednym z najbardziej rozpoznawalnych poza granicami Portugalii. 

Jakiś czas temu na Facebooku polecałem DVD  Fado é Amor - i nadal polecam, jednocześnie zachęcam do obejrzenia filmów, które powstały podczas nagrywania albumu. Część z nich zamieszczam poniżej, pozostałe są dostępne na kanale Vevo Artysty (tutaj). Film w całości był emitowany m.in. w telewizji RTP International.
Wśród ciekawostek dotyczących Carlosa do Carmo można wymienić taką, że jego płyta
Un homem no país była pierwszą płytą wydaną w Portugalii na CD, albo że w 1976 r. reprezentował Portugalię na 21. Festiwalu Eurowizji wykonując utwór Flor de verde pinho.  

Z okazji pięćdziesięciu lat na scenie, w tym roku ukazały się reedycje wszystkich albumów Artysty.

Carlos do Carmo z Marizą

Crlos do Carmo z Carminho

Carlos do Carmo z Aną Mourą

Carlos do Carmo na Eurowizji w 1976 r.

Mariza z okazji urodzin

Mariza obchodzi dziś urodziny. Naprawdę nazywa się Marisa dos Reis Nunes, a urodziła się 16 grudnia 1973 r. w Mozambiku. Gdy była dzieckiem, jej rodzice przeprowadzili się do lizbońskiej Mourarii, gdzie dorastała przyszła gwiazda fado. Jej pierwszy album, którego tytuł w tłumaczeniu na język polski brzmi "fado we mnie", ukazał się w 2001 r. Od tego czasu Mariza stała się jedną z najbardziej na świecie rozpoznawalną wykonawczynią fado.

Pewnie niewiele osób zaglądających na te strony nie zna jej twórczości, gdyby jednak tak się stało można w ciągu osiemdziesięciu minut nadrobić zaległości oglądając jeden z lizbońskich koncertów, który jakimś sposobem w całości gości na youtube.com:

Innym godnym uwagi filmem, również dostępnym na youtube.com jest obraz znany w Polsce pod tytułem Mariza i dzieje fado (kilka razy był emitowany w telewizji publicznej). Oglądając go poznamy nie tylko historię drogi artystycznej Marizy, ale także całego fado z nawiązaniem do Amálii Rodrigues:

Mariza nagrała kilka płyt, ukazały się też DVD koncertowe, m.in. ten z Lizbony (film powyżej) oraz z Londynu. Ostatnią płytą jest wydana w tym roku Best of. Poprzednia studyjna płyta to Fado tradicional z 2010 r. Poniżej okładki płyt, dostępne na stronie internetowej Artystki:

Artystka wiele razy występowała już w Polsce, ostatnio w ubiegłym roku w Warszawie i Wrocławiu. Najbliższy zaplanowany koncert Marizy będzie 16 marca 2015 r. e londyńskim Barbicanie, w minioną sobotę gwiazda fado wystąpiła w Hamburgu.

Manoel de Oliveira - najstarszy na świecie aktywny zawodowo reżyser

Manoel de Oliveira (źródło zdjęcia tutaj)

Manoel de Oliveira jest znanym i uznanym portugalskim reżyserem, którego filmy są dostępne także u nas. Mogliśmy oglądać choćby Ruchome słowa (Um Filme Falado, 2006; z Catherine Deneuve, Stefanią Sandrelli i Johnem Malkovichem), Wracam do domu (Je rentre à la maison, 2001; również z Catherine Deneuve i Johnem Malkovichem), Zawsze piękna (Belle toujours, 2006) czy Dziwny przypadek Angeliki (O Estranho Caso de Angélica, 2010). Jest też reżyserem segmentu w powstałej w 2007 r. antologii filmowej Kocham kino (Chacun son cinéma ou Ce petit coup au coeur quand la lumière s'éteint et que le film commence), zrealizowanej dla uczczenia sześćdziesięciolecia festiwalu w Cannes.

Reżyser wczoraj obchodził... 106 urodziny! Jest najstarszym na świecie aktywnym zawodowo reżyserem, a we wrześniu miał premierę jego krótkometrażowy dramat historyczny O Velho do Restelo.

Urodził się w Porto 11 grudnia 1908 r., jako aktor debiutował w 1928 r., a jako reżyser w 1930 r. filmem dokumentalnym. Jego pierwszy film fabularny to Aniki-Bobó (poniżej) z 1942 r. kręcony w Villa Nove de Gaia, Porto i Lizbonie, opowiadający historie z życia dzieci w Porto.

Jako aktor Manoel de Oliveira wystąpił w filmie Lisbon Story. Oto fragment z jego udziałem: 

Miłośnicy miasta Porto powinni obejrzeć film reżysera o tym mieście z 1956 r.: 

Na youtube.com zamieszczono wiele filmów reżysera, także tych pełnometrażowych, większość z nich jest niestety w języku portugalskim lub francuskim, ale na pewno są tacy, którym to nie przeszkadza. Wśród wielu filmów polecam ciekawy krótkometrażowy dokument Famalicão z  1040 r. o miejscowości Vila Nova de Famalicão (link tutaj).

I na koniec debiut fabularny reżysera (całość tutaj):